Home

Waarmee covid-19 vergelijken? Opvallende afwezige naast Spaanse griep en Zwarte Dood

Het coronavirus zorgt voor een door geen enkele volwassene ooit beleefde wereldwijde gezondheidscrisis. De jongste tijd kon u zeker vergelijkingen lezen met de Spaanse griep of de Zwarte Dood. De zwaarste gezondheidscatastrofe uit de geschiedenis kreeg echter geen aandacht.

Vlak na de Eerste Wereldoorlog in 2018-2019 zorgde de Spaanse griep pandemie – die overigens niet in Spanje ontstond - wereldwijd voor een tol aan mensenlevens van minstens 20 miljoen, mogelijk zelfs 100 miljoen. Dat was ruwweg één tot vijf procent van de wereldbevolking.

De pestepidemie uit de 14de eeuw die bekend is geworden als de Zwarte Dood veroorzaakte vooral in Eurazië de dood van minstens 75 miljoen mensen, mogelijk zelfs veel meer dan 100 miljoen, misschien zelfs 200 miljoen. Bij benadering ging het om tussen vijftien en maximaal ruim veertig procent van de wereldbevolking.

Ziekten doodden 90 tot 95 procent
van de ‘eerste Amerikanen’

Er is een vergelijking die ik nergens las, misschien omdat die catastrofe niet Eurazië en Afrika overkwam en dus een heel ander perspectief hanteert? Of omdat de Spaanse kolonisatie van de Amerika’s - want daarover gaat het - in de eerste plaats onvoorstelbaar geweld oproept?  Minder bekend is dat deze invasie de vijftig tot ruim honderd miljoen inwoners vanaf 1492 verraste met totaal onbekende en vooral uiterst moordende ziekten.

De impact daarvan was, en is, ongeëvenaard. Uiteindelijk zouden van de oorspronkelijke bewoners van de zogenaamde Nieuwe Wereld maar liefst 90 tot 95 procent sterven aan pokken, vlektyfus, griep, difterie en mazelen. Met hen stortten hele beschavingen in. Voor alle duidelijkheid, de Spaanse veroveringen waren tegelijk uiterst gewelddadig, niets bleef deze mensen gespaard.

En vandaag?

Terug naar vandaag. Er blijven veel onbekenden bij een nog zo jong virus, al zeker de elders opgeworpen vraag of het snel kan uitdoven dan wel tot 70 procent van de mensen moet besmetten. Toch zullen we wellicht relatief snel de potentiële fysieke gezondheidskost kunnen inschatten. Daar zijn onze samenlevingen nu meest op gefocust.

Dirk Barrez

De auteur is hoofdredacteur van Pala.be. Zijn recentste boeken zijn 11 politieke dwaasheden. 50 jaar schuldig verzuim van onze politici en TRANSITIE. Onze welvaart van morgen

Uw doordachte reacties zijn welkom op het emailadres infoATpala.be

Overname van dit artikel toegelaten voor niet-commerciële en niet-gesubsidieerde organisaties met vermelding van auteur en bron, met weblink. Wij vernemen het graag | Commerciële en/of gesubsidieerde organisaties nemen voor publicatie contact op met info@pala.be

Tot het einde gelezen? En het artikel gewaardeerd?
Dan kan Pala misschien op uw steun rekenen: uw gift is welkom
op rekeningnummer BE66 5230 4091 1443 van Pala vzw – Leuven.
Of we verwelkomen u graag als vaste steungever - klik hier

Een goed artikel? Interessant nieuws? Neem een gratis abonnement op de Pala nieuwsbrief (maximaal 2 maal per maand), dan hoeft u geen enkel artikel te missen. Gebruik daarvoor het inschrijvingsformulierklik hier

Regio's: 

Lees ook

Groei en bnp obsessies in coronatijd

De obsessie met groei springt opnieuw in het oog in de berichtgeving over de gevolgen van de coronacrisis. Samenlevingen zouden te maken krijgen met iets als ‘negatieve groei’ van hun economie.

Staat wie zoiets schrijft of uitspreekt er niet bij stil dat groei nooit negatief kan zijn? Groei betekent groter worden, toename.

In het omgekeerde geval is het afname, achteruitgang of krimp, zoals watervoorraden die afnemen, krimpend bosareaal of achteruitgang van de mentale gezondheid… en dus ook economische krimp of achteruitgang.